Skip to: site menu | section menu | main content
Håkan
Nesser
De zomer van Kim Novak
Håkan Nesser:
De zomer van Kim Novak
OVERTREFFENDE TRAP
Gerd Boeren |
www.ezzulia.nl
Håkan Nesser werd wereldberoemd als schepper van commissaris Van Veeteren. In een tiendelige reeks handelt of Van Veeteren, of één van de nevenpersonages, evenzoveel zaken af. Het zijn prima detectives, met veel aandacht voor de uitwerking van karakters en situaties. Nesser hanteert een spitse taal, met vaak verrassende dialogen en gortdroge humor. In dit voorjaar (2009) brengt uitgeverij De Geus een nieuw boek van Nesser uit, De zomer van Kim Novak. Het boek staat op zichzelf en De Geus deelt het in bij haar spanningsfonds. Het had echter even goed bij de gewone romans kunnen zitten, omdat het vooral aandacht heeft voor de veertienjarige Erik die samen met zijn vriend Edmund de geweldigste zomer van zijn leven beleeft, tot ‘Het Verschrikkelijke’ gebeurt: de moord op Kanon-Berra, de ster van het handbalveld.
Het boek is één lange flashback. De volwassen Erik leest in een krant een artikel over onopgeloste misdaden en dat artikel brengt hem terug naar de zomer van 1962. Erik en zijn vriend Edmund brengen die zomer door in Gennesaret, een vakantiehuis vlakbij een meer. ‘Een houten bouwval van twee verdiepingen zonder andere gemakken dan een dak boven je hoofd en een fris meer op tien meter afstand,’ zegt de volwassen Erik. Voor de jonge Erik is het echter een paradijs. Zijn grote broer Henry, freelance journalist en would-be schrijver van een existentieel boek, houdt in Gennesaret een beperkt oogje in het zeil. De zomer bestaat uit lezen, zwemmen, het stripverhaal van Commandant Darkin afmaken, een steiger bouwen, roeien, stiekem roken, elandgehaktballen uit blik verorberen en een kauwgomautomaat overvallen. Erik en Edmund zijn het er over eens, het is de zomer van hun leven! Het enthousiasme van de twee tieners verdoezelt de realiteit: Eriks moeder ligt op sterven en Edmund heeft in zijn prille leventje met een alcoholverslaafde moeder ook al heel wat meegemaakt. In Gennesaret vinden ze elkaar, zonder veel woorden en met respect voor elkaars grenzen. Maar dan verschijnt Ewa ten tonele. Ewa viel vlak voor de zomer in als leerkracht en de jongens zien haar terug in het dorp bij het meer. Het is de mooiste vrouw die ze ooit zagen, ze doet hen denken aan actrice Kim Novak. Ewa is de vriendin van Kanon-Berra, de handballer die ‘Kanon’ genoemd wordt omdat zijn gegooide ballen in staat zijn om tegenstanders te doden. Tijdens een dorpsfeest zijn Erik en Edmund getuige van een vechtpartij tussen Kanon-Berra en iemand die zo dom was hem uit te dagen. Als even later de rust bij hun vakantiehuis verstoord wordt door het geluid van de rode Puck van Ewa en de jongens dan ook nog eens zien hoe Ewa vrijt met Eriks broer Henry, dan voorspellen ze elkaar dat er verschrikkelijke dingen zitten aan te komen. Kanon-Berra kan je beter niet kwaad maken. De profetie komt uit en maakt een eind aan de prachtzomer. Jaren later overdenkt Erik wat er die zomer echt moet gebeurd zijn.
Waren de boeken over Van Veeteren al een genot om lezen, De zomer van Kim Novak is leesgenot in de overtreffende trap. Spanning, humor en tragiek strijden om de boventoon in een zeer afstandelijk verteld boek, dat net daardoor zo dierbaar dichtbij komt. De karakters en hun omgeving gaan leven, enkel en alleen door wat ze zeggen en doen. De zomer van Kim Novak bestaat uit een beperkte hoeveelheid van 216 pagina’s, maar tijdens het lezen plopt er een ruime, allesomvattende wereld uit. Eriks moeilijke thuissituatie, zijn ontluikende seksualiteit, de vriendschap met Edmund, die heerlijke, hete zomer, de dreiging op de achtergrond… Dit boek heeft alles in zich om een publiekslieveling te worden, een klassieker, een boek waarvan je jaren later nog weet waarover het ging. Met deze zin moet spaarzaam omgesprongen worden in recensies, maar nu is hij terecht: “Beste lezer, volgens deze recensent mis je iets als je dit boek niet leest!”. Vijf sterren zijn ronduit te weinig.
Håkan Nesser:
De zomer van Kim Novak
A MAN'S GOTTA DO WHAT A MAN'S
GOTTA DO
Ronald de Jong |
www.ezzulia.nl
Ergens halverwege zijn befaamde reeks van Van Veeteren boeken schreef Håkan Nesser de roman Kim Novak badade aldrig i Genesarets sjö. In vertaling van Edith Sybesma wordt dit De zomer van Kim Novak. Het is de zomer van 1962 en de veertienjarige klasgenoten Erik en Edmund brengen hun vakantie door in het zomerhuis Gennesaret samen met Henry, de oudere broer van Erik. Terwijl freelance journalist Henry schrijft aan zijn eerste roman over het leven , bestaat de wereld voor Erik en Edmund uit samen lekker lui lezen, zwemmen in het warme meer, stiekem Lucky Strikes roken en Ulla-Bella’s gehaktballen uit blik eten. Het is het een topzomer. Een Zweedse zomeridylle gevangen in warmgeel barnsteen.
Erik en Edmund krijgen de schok van hun leven wanneer Henry op een mooie avond aankomt met Ewa Kaludis. Een plakkerige jongensdroom zoals zij, mooier dan de actrice Kim Novak, kwam aanrijden op haar rode Puch. De jonge lerares die de laatste weken voor de zomervakantie kwam invallen. De adem stokte in je keel wanneer zij over je schouder meekijkend op je schoolwerk met haar borst tegen je schouder kwam. De verrassing is des te groter omdat Ewa verloofd is met de gewelddadige handballer die met verve de bijnaam Kanon-Berra draagt.
Langzaam drijven er wolken voor de zon. Edmund vertelt Erik over het alcoholisme van zijn moeder en de mishandeling door zijn weggelopen vader. Erik vertelt op zijn beurt over zijn moeder die in het ziekenhuis ligt met kanker. Ewa komt huilend en met een dichtgeslagen oog naar Gennesaret. En zoals wel vaker in warme broeiende zomernachten slaat de bliksem in wanneer het lichaam van Kanon-Berra met ingeslagen schedel wordt gevonden in de nabijheid van het zomerhuisje. De slang is het paradijs binnengegleden.
Waar regisseur Martin Asphaug acteurs zoals Helena af Sandeberg in de rol van Ewa en fraaie klassieke Volvo’s en Saab’s voor nodig heeft om het verhaal van Nesser in beelden om te zetten , daar gebruikt de meester zelf woorden voor. Håkan Nesser bedient zich van de taal als een camera en de lezer waant zich in 1962. De warme Zweedse zomerzon schijnt op je rug, je ziet de glinstering van het meer, je hoort Chuck Berry via de transistorradio en je ruikt de poepdoos die nodig geleegd moet worden.
Vijfentwintig jaar later kijkt Erik terug op de zomer van ‘62 die zo abrupt ten einde kwam door Het Verschrikkelijke. Wie heeft die zomer aan de noodrem getrokken? Voor zowel Erik als Edmund was het duidelijk wat moest gebeuren. “A man’s gotta do what a man’s gotta do.”
Meesterlijk!
De zomer van Kim Novak
Auteur: Håkan Nesser
Oorspronkelijke titel: Kim Novak badade aldrig i Genesarets sjö
Uitgeverij De Geus
ISBN: 978 90 445 0999 1
Gebonden
Prijs: € 18.90
Wil je reageren op deze recensie of heb je een
mening over de boeken van Håkan Nesser?
Klik
hier voor het speciale topic op het forum van Ezzulia.
