KINDERBOEKENWEEK SPECIAL
LEESTIP | ENGE ELLA VAN UNNI LINDELL & FREDRIK SKAVLAN
14 oktober 2011 | Enge Ella is een spookje dat met haar familie overdag keurig opgevouwen als een lap stof op de bovenste plank van een textielfabriek woont. Het is de creatie van de Noorse thrillerauteur Unni Lindell en de illustrator Fredrik Skavlan, geschreven voor kinderen vanaf ongeveer 8 jaar en ouder.
Unni Maria Lindell werd geboren op 3 april 1957 in Oslo, de hoofdstad van Noorwegen. Al op jonge leeftijd wist ze dat ze later schrijfster wilde worden en in haar tienerjaren deed ze al een paar voorzichtige pogingen. Ze ging studeren aan de Universiteit van Oslo, maar toen ze op haar twintigste zwanger raakte van haar eerste kind, besloot ze te stoppen met haar studie. Een beslissing die ook te maken had met het feit dat ze zich eenzaam en verloren voelde op de universiteit en zich niet thuis voelde binnen zo'n academische omgeving. Ze vond werk als serveerster en later als verkoopster in een boekwinkel. Ook kon ze als lerares aan de slag op een basisschool en kwam ze uiteindelijk terecht in de journalistiek. Daar maakte ze reportages over onder andere vrouwenhuizen en crisiscentra, onderwerpen die ze later kon gebruiken in haar leven als misdaadauteur.
In 1986 debuteerde Unni Lindell met het jeugdboek
Den grønne dagen en drie jaar later besloot
ze fulltime te gaan schrijven. Vanaf dat moment
schreef ze gemiddeld zo'n drie boeken per jaar in
verschillende genres (romans, jeugdboeken, gedichten,
kookboeken en korte verhalen) en won ze meerdere
literatuurprijzen. Tevens werkte ze als vertaalster van
zowel Zweedse als Franstalige boeken.
‘Misschien is het zo dat schrijver zijn iets is wat men
is, en niet wordt. Dat denk ik tenminste. En ik ken kinderen
en jonge mensen die schrijver zijn – die diep van binnen
weten dat dat is wat ze willen. Ik denk dat het zo in het
leven is – dat wanneer je iets écht wilt, dat dan ook
uiteindelijk gebeurt.’
In 1996 maakte Unni Lindell haar debuut als thrillerauteur met Het dertiende sterrenbeeld, een zeer spannend verhaal met in de hoofdrol Cato Isaksen, een inspecteur op de afdeling moordzaken in Oslo. Het was een veelbelovend begin van wat uiteindelijk een serie bleek te worden. Drie jaar later verscheen het tweede deel, Dromenvanger, welke de prijs kreeg voor de beste misdaadroman van Noorwegen. Met Rouwmantel en Nachtzuster bevestigde Lindell haar talent en snel opgebouwde reputatie. De boeken over Cato Isaksen werden in tientallen landen uitgebracht en ook allemaal verfilmd voor de Noorse televisie. Inmiddels zijn er al acht delen van deze serie in een Nederlandse vertaling verschenen, alsmede Roodkapje, een psychologische thriller die volledig los staat van de boeken over Cato Isaksen. Terwijl de thrillers van Lindell in Nederland werden uitgebracht bij uitgeverij Signatuur, besloot Lemniscaat een tweetal jeugdboeken te vertalen. Achtereenvolgens verschenen De zuigzoen en Anna's Kind, geschikt voor kinderen van twaalf jaar en ouder waarvan de eerstgenoemde werd bekroond met de Noorse literatuurprijs voor kinder- en jeugdboeken. Eerder was bij uitgeverij Clavis al het in 1988 door Lindell geschreven kinderboek Het geheim in het circus verschenen, terwijl A.W. Bruna besloot het met de titels Oma's leggen geen eieren, Sommige mensen hebben hersenen en Mama's zijn een soort makkelijke papa's te proberen, drie boekjes met grappige en ontroerende uitspraken van kinderen.
Maar als jeugdboekenauteur bleek Unni Lindell het
meest succesvol met de serie over het spookje Enge
Ella, de kleine heldin die weigert te doen wat de grote
spoken tegen haar zeggen. Ze schreef de boeken samen met
illustrator Fredrik Skavlan, in Scandinavië bekend
vanwege zijn immens populaire talkshow Først & Sist (Eerste
& Laatste) die tot voor kort op vrijdagavond werd
uitgezonden. Skavlan stopte op
het hoogtepunt van zijn roem om eens wat
anders te gaan doen, en bleek een zeer begenadigd
illustrator en cartoonist te zijn. Fredrik Skavlan werd
geboren op 2 september 1966 in Oslo, Noorwegen, als de
jongste van vier broers en zussen. Hij werkte tien jaar als
journalist voor verschillende kranten en maakte in 1996 de
overstap naar de televisie. Hij presenteerde de dagelijkse
talkshow Absolutt om vervolgens de wekelijkse talkshow Først
& Sist te gaan maken, waar iedere vrijdagavond meer dan 1
miljoen mensen naar keken. Voor zijn werk won hij vrijwel
alle belangrijke televisieprijzen in Scandinavië.
Zonder dat de naaisters het weten wonen er spoken tussen de
lapjes in het magazijn. En niet zomaar twee of drie, nee,
een heleboel! De kleine spoken durven nog niet zo veel, ze
slapen overdag en gaan ’s nachts naar de spookschool om te
leren griezelen.
Tot op heden zijn er drie delen verschenen in de Enge Ella serie van Unni Lindell en Fredrik Skavlan. In Nederland worden ze uitgebracht door uitgeverij De Geus in mooie, gebonden edities. In Noorwegen is inmiddels ook al een vierde deel verschenen.
Foto: Peter Knutson
Meer over jeugdboeken op Ezzulia? | kijk hier
Unni Lindell & Fredrik Skavlan
Deel 1: Enge Ella en de nachtschool
Enge Ella en de nachtschool
Nifse Nella og nattskolen
Uitgeverij De Geus
Vertaling: Paula Stevens
ISBN: 978 90 445 1497 1
Gebonden
Prijs: € 14,90
Verschenen: september 2009
Enge Ella is een spookje dat met haar familie overdag keurig opgevouwen als een lap stof op de bovenste plank van een textielfabriek woont. ’s Avonds gaat ze naar de Nachtschool voor Jonge Ongeletterde Spoken.
Ella is vaak eenzaam omdat haar moeder is verdwenen. Op een
kwade dag wordt Ella’s nichtje Fiona tot handtas vermaakt en
naar Parijs verstuurd. Ella vertrekt met het Mensenkind
Pinneus naar de lichtstad om Fiona terug te halen. Daar
beleeft ze hachelijke avonturen in het Louvre, maar gelukkig
krijgt ze hulp van enkele beroemde geesten, zoals Victor
(Hugo) en Leonardo (Da Vinci).
Unni Lindell & Fredrik Skavlan
Deel 2: Enge Ella en de zevenster
Enge Ella en de zevenster
Nifse Nella og syvstjernen
Uitgeverij De Geus
Vertaling: Paula Stevens en Annemarie Smit
ISBN: 978 90 445 1507 7
Gebonden
Prijs: € 16,90
Verschenen: september 2010
Enge Ella is een spookje dat nooit zin heeft om te doen wat
de grote spoken tegen haar zeggen. Daardoor komt ze vaak in
de problemen. Ook dit keer heeft ze er weer een puinhoop van
gemaakt. Haar beste vriendin Stoere Stine is op een
vrachtwagen met beddengoed gegooid, op weg naar Londen. Enge
Ella gaat samen met haar mensenvriend Pinneus op een
gevaarlijke reis, op zoek naar Stoere Stine en de Tweede
Waarheid.
Unni Lindell & Fredrik Skavlan
Deel 3: Enge Ella en het wintercircus
Enge Ella en het wintercircus
Nifse Nella og Vintersirkuset
Uitgeverij De Geus
Vertaling: Rymke Zijlstra
ISBN: 978 90 445 1508 4
Gebonden
Prijs: € 16,90
Verschenen: oktober 2011
Wanneer op een nacht de spokenschool begint, is Enge Ella er
niet. Ook de andere spoken uit de naaifabriek zijn nergens
te bekennen. Ze zijn allemaal meegenomen door de
fabrieksdirecteur op zijn huwelijksreis naar het
Winterpaleis in Sint-Petersburg. Daar worden ze gebruikt als
tafellakens! Enge Ella weet te ontsnappen en ontmoet de
Russische spoken Fjodor, Minkus en Rudolf. Ze probeert haar
spokenvrienden te redden, maar zij zijn niet de enigen die
hulp nodig hebben.
Eerder in deze serie Kinderboekenweek specials:
kijk hier | Graphic novels voor de jeugd
kijk hier | De Wolfling serie van Di Toft
kijk hier | De Gone reeks van Michael Grant
Reageer op dit artikel
Dat kan op het forum van Ezzulia, waar een apart topic is aangemaakt over de boeken van Unni Lindell & Fredrik Skavlan.
Kijk hier voor deze topics op het Ezzulia forum