Skip to: site menu | section menu | main content

 

Currently viewing: www.ezzulia.nl » Grote Interviews








 





 




 


 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 


 

Ezzulia Interview:
Charles den Tex & Ton Theunis

Door Jürgen Joosten | Ezzulia.nl


18 oktober 2008 | Twee Nederlandse auteurs schreven beide een boek over privacy inbreuk. Charles den Tex won er met CEL de Gouden Strop mee. Zal Ton Theunis ook hoge ogen gooien met dit actuele thema? Deze maand is zijn nieuwe boek De Kluizenaar verschenen. Beide auteurs discussieerden via de mail met elkaar over dit actueel thema. Deze discussie zal later ook op Ezzulia worden geplaatst, maar eerst beantwoorden beide auteurs enkele vragen van Jürgen Joosten.

Gelukkig is het allemaal fictie, hoewel…
 


"Ik geef soms meer informatie dan ik zou willen"


Kun je in enkele zinnen vertellen waar het boek over gaat?

Charles: CEL gaat over Michael Bellicher. Zijn identiteit wordt gestolen en misbruikt. Anderen gebruiken zijn naam om dingen te doen waar hij van wordt beschuldigd. Michael moet zich in onmogelijke situaties begeven om te bewijzen dat hij onschuldig is.

Ton: De Kluizenaar gaat over het moment dat door onze overheid wordt gevreesd en is voorspeld: er wordt een bomaanslag gepleegd met een hoog Bagdad-gehalte, namelijk op een doordeweekse markt. Wie zijn de daders? Om dat aan de weet te komen zetten politie, justitie en de AIVD alle middelen in die ons momenteel al ter beschikking staan. Het resultaat en de gevolgen zijn ietwat anders dan we allemaal hopen…
 

Jullie laatste boek gaat dus over Privacy-fraude. Is dat een maatschappelijk probleem?

Charles: Het is eigenlijk identiteitsfraude of inbreuk op privacy, en ja, dat is een maatschappelijk probleem. Identiteitsfraude komt steeds vaker voor, in Amerika is het de snelst groeiende vorm van criminaliteit. Omdat zowel de overheid als het bedrijfsleven steeds grotere databestanden aanleggen met steeds meer gegevens van mensen. Hoe groter de hoeveelheid informatie, hoe moeilijker die te beschermen is en hoe groter dus de kans dat iemand die kwaad wil die gegevens kan misbruiken.

Ton: Voor een flink aantal mensen is privacyschending in het belang van een opsporingsonderzoek (want daar gaat het bij mij over) inmiddels al een fiks probleem gebleken en dat gegeven wordt steeds erger. Wie een dader zoekt, speurt naar een speld in een hooiberg maar de miljarden verzamelde data maken de hooiberg alleen maar groter. De meeste inwoners ‘hebben niets te verbergen’ zodat ze menen dat er geen probleem is. We vertrouwen de overheid. Ten onrechte, zo blijkt met grote regelmaat. Ik voorzie dat steeds meer mensen aan de zoekzucht van de overheid ten prooi gaan vallen.

 

Zoals Orwell al zei in zijn boek 1984: Big Brother is watching you?

Charles: Tot op zekere hoogte is dat inderdaad zo. Het aantal camera's in de openbare ruimte groeit explosief, mobiele telefoons kunnen worden getrackt, email en sms-verkeer wordt bewaard en allerlei gegevens over ons koopgedrag en reisgedrag worden opgeslagen. Het enige verschil met Big Brother is dat er niet één instantie is die alles in de gaten houdt. Het is een moderne vorm ervan en ik denk dat het  aan het doorschieten is.

Ton: Orwell schreef dat boek als verwijzing naar het Stalinistische systeem en dat is hier inderdaad (nog) niet aan de orde. Toch is het helemaal niet ondenkbaar dat één systeem ons in de toekomst in de gaten gaat houden. Alle uitkeringsinstanties moesten ooit ook tot een UWV worden verenigd. Dat is ongeveer de denktrant van de overheid. En trouwens, wat maakt het uit of je nou één grote broer hebt of dat je er tien hebt. Je wordt hooguit door meer broers in elkaar geslagen…
 

Voel je je nog wel veilig? Geef je nog wel eens meer informatie dan je zou willen?

Charles: Ja, ik voel me wel veilig. En ja, ik geef soms meer informatie dan ik zou willen. Maar als je via internet iets koopt dan heb je soms geen keus. Als je niet alle verplichte vakjes invult, dan kun je niet door om de koop te sluiten.

Ton: Je voelt je pas echt onveilig als je iets van dit soort praktijken merkt. Zolang je er niet mee in aanraking komt, heb je niets in de gaten en flierefluit de mens gewoon door het leven hellevaarts. Een beetje als kanker; wie het nog niet weet, merkt niets van dat gezwel.

Je ontkomt er, ben ik met Charles eens, niet aan om info prijs te geven als je iets wilt, zeker via internet. Dus ook ik doe dat. Maar het wordt ook pas echt eng wanneer al die informatie op een hoop geveegd wordt en daaruit (doorgaans de verkeerde) conclusies worden getrokken.
 

Heb je een Bonuskaart? Airmiles? IKEA-familycard? Of iets dergelijks, of waarom juist niet?

Charles: Ik heb geen bonuskaart, Airmiles heb ik wel maar gebruik ik niet. Ik heb geen IKEA-kaart en geen enkele kaart van welk loyaliteitsprogramma dan ook. Ik heb wel een ANWB-kaart en een NS-kortingskaart.

Ton: Nee, ik heb geen bonuskaart. Niet uit argwaan maar uit lui- en vergeetachtigheid. Ik vergeet zo’n ding net zoals ik vergeet mijn legeflessenbonnetje in te leveren bij de kassa.

Maar… alle bankpassen, mijn pas van de ANWB inderdaad, van de videotheek, de zorgverzekeraar, Volvo, de videotheek (ik heb zes kinderen met behoeften), mijn internetprovider, het lidmaatschap van het GNM, ik hoor overigens ook bij de Hi-society van KPN, allemaal dingen waar gegevens liggen opgeslagen die met niet al te veel moeite voor mensen te vinden en in te zien zijn. Oh ja, Airmiles… die heb ik wel.

Op zich niet wereldschokkend, maar die gegevens liggen ergens en kunnen worden verzameld om aan te tonen dat meneer Theunis op 14 oktober 2006 om 15.03 uur bij AH drie rookworsten kocht en een pakje Camel Filter, waarna hij een brief zal krijgen van zijn zorgverzekeraar die hem aanschrijft de verzekering te zullen beëindigen op grond van een al te onverantwoordelijke leefwijze. Belachelijk? Utopie? Minister Klink heeft al aangekondigd wettelijk te willen gaan vaststellen wat het vetgehalte van de Nederlandse gehaktbal maximaal mag gaan bedragen…
 

Is het een bedreiging?

Ton: Nou en of! Dat lijkt tot de meeste mensen niet door te dringen. We hebben geen Ausweisen meer waar een vette J op staat, maar wel allerhande pasjes met een magneetstripje waar ook van alles op zou kunnen zijn geschreven waar we geen idee van hebben.

Wat we doen, waar we geregistreerd staan en als wat, is niet zo bepalend maar wel hoe het wordt geïnterpreteerd. Ik ben niet tegen zaken als DNA, vingerafdrukken, telefoontaps en camera's, maar ik raak gepikeerd door het feit dat er geen of steeds minder controle overblijft op degenen die die middelen hanteren. We laten iedereen in het opsporingsveld maar een beetje zijn of haar gang gaan. Overigens ben ik ook zeer sterk van mening dat al die methoden al te luidkeels heilig worden verklaard en daar geloof ik dus ook niet in.

Charles: Ja, het is een bedreiging omdat de overheid zichzelf en anderen steeds meer toestaat en daarmee een informatiemonster creëert. Niemand kan meer garanderen dat mijn persoonlijke informatie beschermd is of niet. Als je niet tegen zaken als telefoontaps, DNA-profielen en camera's bent, dan moet je ook niet zeuren. Maar juist de alomtegenwoordigheid van systemen waarin gegevens worden verzameld en de verzamelwoede die overheid, instanties en bedrijven in hun greep schijnt te hebben, daarin schuilt de bedreiging.
 

Proberen jullie met jullie boek mensen te waarschuwen?

Ton: Ik wel. Deels omdat ik het op verzoek van een fractie in het EP heb geschreven, maar ook omdat ik zelf ook vind dat er niet genoeg gewaarschuwd kan worden. Weggeworpen grondrechten (artikel 10 van de Grondwet garandeert ons nog de bescherming van de persoonlijke levenssfeer) zijn niet of nauwelijks te heroveren.

Charles: Als ik al iemand probeer te waarschuwen, dan toch in eerste instantie mijzelf.

 

Hoe denken jullie aan de manier waarop de overheid hiermee omgaat? Verloren USB-sticks, gestolen computers te koop op Marktplaats.nl e.d.?

Ton: Nou, ze zijn gek op alles wat jij verliest en dat krijg je nooit meer terug. Wat ze zelf aan de kant van de weg zetten, in dashboardkastjes achterlaten en abusievelijk in het rond sturen, toont aan dat ze zelf ook weinig idee hebben van de kwetsbaarheid waaraan je mensen bloot stelt van wie de gegevens bekend zijn geworden. Nee, dan Duijvendak! Die wist dat in de jaren '80 al een stuk beter…

Charles: Iedereen verliest USB-sticks en dergelijke. Daar is weinig tegen te doen. Het zomaar aan de straat zetten van een oude computer die niet geschoond is, dat is van een stupiditeit die zijn weerga niet kent ... maar oké, ook dat is het probleem niet. Het probleem is dat er teveel verzameld wordt en hoe meer je verzamelt, hoe meer dit soort dingen zullen voorkomen. Dat kan niet anders.
 

Trouwens doen jullie ook mee met enquêtes? En worden jullie dan ook 's avonds gebeld voor nieuwe hypotheek e.d.? Hebben jullie dan een standaard opmerking?

Ton: Nee, want meestal is de vraagstelling al zo dat je in een bepaalde richting wordt gedwongen. 'U vindt dat doodknuppelen van zeehondjes toch ook heel erg, meneer?' Bovendien weet ik niet wat men met de uitslag gaat doen. De enige enquête waar ik deel aan neem is die van het gemeenteraadspanel (1500 inwoners van mijn stad) omdat ik daarvan weet dat die integer is.

Ik word (als ondernemer) zo'n zes keer per dag gebeld door mensen die me van alles willen verkopen, onder etenstijd zo'n drie keer per week voor hypotheek, dagbladabonnement, lenen en nog meer lenen en met een beetje pech 's avonds ook nog eens voor allerlei andere rimram.

Doorgaans onderbreek ik iemand tijdens de eerste vraag en zeg dan: 'Stelt u mij maar meteen uw laatste vraag in uw rijtje.' Dat lijkt meestal tot wat hakkelen, maar na enig aandringen, doet men dat doorgaans wel. 'Mag ik u dan een voordelige aanbieding doen?' 'Hebt u interesse in ons aanbod?' 'Mag onze vertegenwoordiger geheel gratis en vrijblijvend bij u langskomen?' 'Gaat u ermee akkoord dat ik dit gesprek vanaf nu opneem?' In alle gevallen zeg ik vervolgens: 'Nee. Goedenavond.' Werkt vrij snel en afdoende kan ik je verzekeren…

Charles: Nee, nooit. Beantwoord de eerste vraag van de beller met:

Zou u mij niet eerst even vragen of u misschien stoort?

Als het goed is vraagt de beller dan: Stoor ik u?

Antwoord: Ja.

Ophangen.
 


Wil je reageren op dit interview?

Dat kan op het forum van Ezzulia, waar een apart topic is aangemaakt voor de discussie van Ton Theunis en Charles den Tex over privacy.


Kijk hiervoor op ons boekenforum.
 


Interviews

Op Ezzulia staan veel interviews en iedere week komen daar weer nieuwe bij. Kijk hier voor het overzicht van Kort & Krachtig en hier voor de grotere interviews.


 

 

 

 

 

 

Terug naar boven