Ezzulia Interview:
René Appel
Door Kim Moelands | Ezzulia.nl
16 december 2008 | Weerzin is de nieuwe misdaadroman van René Appel, de Nederlandse grootmeester van de psychologische thriller. Ook in deze roman draait alles om personen die zich onvermijdelijk en op herkenbare wijze in de nesten werken. Eén verkeerde stap is voldoende om een reeks gebeurtenissen in werking te zetten, die uiteindelijk fataal blijken te zijn.
Weerzin is alweer de twintigste thriller van René Appel, van wie zijn vorige boek (Schone Handen) tevens zijn meest succesvolle bleek te zijn. Tot nu toe althans….
"Ik kan niet zeggen dat het schrijven steeds makkelijker gaat"
Je nieuwste boek Weerzin speelt zich grotendeels af in en om een hotel. Wat heeft je tot dit hotelthema geïnspireerd?
Het idee voor Weerzin is niet begonnen als ‘hotelthema’. Ik wilde een verhaal schrijven over een man die als het ware tegen zijn eigen zin, dus met weerzin, obsessief, hopeloos verliefd wordt op een zeer aantrekkelijke, jongere vrouw, terwijl hij eigenlijk gelukkig getrouwd is. Dan moet je als schrijver kiezen voor een achtergrond of een entourage, een plek waar mensen werken bijvoorbeeld. Ik heb toen voor een hotel gekozen, omdat daar altijd iets gebeurt. Gasten komen en gaan, er zijn problemen over de inrichting, de hotelkamers moeten verkocht worden, enzovoorts.
Ik ben zelf
niet zo’n echte ‘hotelman’, meer een kampeerder, maar dat wel een beetje luxe,
zoals vorige vakantie in een kampeerbusje in de Pyreneeën. Heerlijk trouwens om
op zo’n camping het gedoe van allerlei mensen te kunnen bespieden. Het is
eigenlijk een soort openbare huiskamer.
In Weerzin zit beduidend meer seksuele spanning dan in je vorige boeken.
Het feit dat
seks een grotere rol speelt dan in mijn andere boeken is puur een gevolg van het
thema. De heftige verliefdheid van de hoofdpersoon, Niels Hulzeboom uit zich
natuurlijk ook in seksuele verlangens en seksueel getinte gedachten. Bij zoiets
denk ik niet op voorhand dat lezers dat wel lekker zouden vinden en dat een boek
met seks wel beter zal verkopen. En mijn uitgever, die gaat helemaal niet over
de vraag of er geen, weinig of veel seks in een nieuwe thriller zou moeten. Dat
bepaal ik helemaal zelf.
Een van de hoofdpersonen wordt in je boek omschreven als een wat vollere vrouw. Op cover staat echter een slanke vrouw. Waarom is dat?
Op covers van
boeken werden vroeger vaak scènes of personages uit een boek afgebeeld, maar
tegenwoordig zoeken ontwerpers vaak naar ‘een mooi plaatje’. Een beeld dat
intrigeert of dat spanning oproept. Het is nooit een overweging geweest om een
‘vollere vrouw’ af te beelden, ook niet om het per se niet te doen.
In Weerzin vallen een aantal slachtoffers. Hoe zorg je ervoor dat je verhaal geloofwaardig blijft als je hoofdpersonen niet reageren zoals de gemiddelde mens zou doen?
Als je zegt ‘een aantal slachtoffers’, dan
lijkt het net of er bosjes doden vallen, en dat is dus niet het geval. Laten we
zeggen: enkele slachtoffers. Belangrijk is inderdaad de geloofwaardigheid. Mijn
hoofdpersonen reageren inderdaad niet beschaafd of rationeel en weloverwogen. Ze
hebben vaak psychisch een klap gehad en zijn uit het lood geslagen. Daarom doen
ze dingen die ze anders waarschijnlijk niet zouden doen. De truc is dus dat je
de lezer er als het ware van overtuigt dat iemand psychisch zo in de knoei zit,
dat hij of zij in de fout gaat. Bij mij zijn het dan meestal geen geplande
moorden, maar ernstig uit de hand gelopen confrontaties. Je moet dan als
schrijver aannemelijk maken dat zo’n confrontatie inderdaad escaleert. Dat doe
je ook door de lezer mee te slepen in een aantal onontkoombare gebeurtenissen.
Geen vage beschrijvingen of lange overwegingen van de personages, maar
handelingen en dialogen. Er moet voortdurend iets gebeuren. Never a dull
moment, is een van mijn schrijfprincipes.
Welk personage is je favoriet?
Ik houd van
alle personages evenveel, maar misschien toch nog met meest van Esther, de
echtgenote van de hoofdpersoon Niels Hulzeboom. Zij is een kritisch en nuchter
mens met ook nog een leuk beroep (ze spreekt namelijk de stem in van een hond in
een dagelijks kindertelevisieprogramma). Eigenlijk jammer dat ze niet meer is
dan een bijfiguur.
Alle hoofdpersonen hebben iets ongelukkigs over zich. Is het saai om over gelukkige mensen te schrijven?
Ik weet niet
of lezen over gelukkige mensen per se saai is, alleen ik kan geen spannend
verhaal bedenken met gelukkige mensen. Er moet juist sprake zijn van een
conflict als uitgangspunt. Gelukkige mensen lossen zo’n conflict vaak op, maar
dan heb je geen verhaal! Het conflict moet juist groter, erger worden en flink
uit hand lopen. De grote Franse schrijver Gustave Flaubert zei het al:
‘Le bonheur se raconte mal.’ ‘Het geluk laat zich slecht vertellen’ is de wat
kromme Nederlandse vertaling. Ik ben het daar heel erg mee eens. Bovendien,
lezen over ongelukkige mensen leert je dat je eigen leven zo slecht nog niet is.
Mensen die Weerzin kopen kunnen meedoen aan een prijsvraag en een hotelovernachting winnen. Verzin je dat soort dingen zelf of komen dergelijke ideeën van je uitgeverij?
Dat soort
ideeën worden op de uitgeverij ontwikkeld. Daar zitten mensen die zich
bezighouden met publiciteit en promotie, en die proberen op alle mogelijke
manieren het boek een duwtje in de rug te geven, zodat mensen inderdaad denken:
‘Ja, laat ik dat laatste boek van René Appel ’s kopen.’ Als schrijver is
het schrijven zelf je eerste en belangrijkste taak, en dan moet je je niet te
veel laten afleiden door je ook met marketing, verkoop en promotie bezig te
houden. Ik heb uiteraard wel een website. Mensen kunnen me ook een mailtje
sturen via die site, en ik antwoord altijd. Op die manier is het toch leuk om
contact te hebben met lezers.
Je hebt al een respectabele lijst boeken op je naam staan en een ellenlange lijst hoofdpersonen opgebouwd. Is het lastig om steeds nieuwe namen te verzinnen voor je hoofdpersonen?
Dat namen
kiezen lijkt heel makkelijk, maar soms bezorgt het me nog veel hoofdbrekens. Ik
heb een paar keer rouwadvertenties uit de krant geknipt, waaronder een flinke
reeks namen van vrienden en vriendinnen van een overledene stond, en daar kies
ik soms uit. Toen ik nog op de universiteit werkte, gebruikte ik wel namen van
collega’s. Tegenwoordig kijk ik ook op internet op sites met jongens- en
meisjesnamen. Een naam moet over het algemeen niet te bijzonder zijn, maar ook
niet te gewoon. Je kunt een hoofdpersoon bijvoorbeeld niet ‘Peter Smit’ noemen,
want er zijn misschien wel duizenden Peter Smits in Nederland. En ik probeer bij
mezelf wel te bedenken of een naam echt past bij een personage. Dat is
natuurlijk heel subjectief. Soms verander ik ook in de loop van het schrijven
van een boek de naam van een personage. Eén keer heb ik dat aan het eind gedaan,
maar toen bleef de oorspronkelijke naam helaas nog staan op de flaptekst. Dat
was minder prettig.
Als
je al zoveel boeken hebt geschreven, wordt het dan juist makkelijker of lastiger
om weer met een nieuw boek te beginnen?
Weerzin
is nu mijn twintigste misdaadroman, maar ik kan niet zeggen dat het schrijven
steeds makkelijker gaat. Was het maar waar! Ik denk dat ik steeds beter weet hoe
het moet en wat er van me wordt verwacht. Dat betekent in ieder geval dat ik
nooit op de automatische piloot zou gaan werken. Dat is simpelweg onmogelijk,
ook omdat ik nooit met een vast stramien werk, geen vaste personages heb,
enzovoorts. Ik blijf elke keer weer ‘fris’, doordat ik graag een bepaald verhaal
wil vertellen, en ik elke keer zelf nieuwsgierig ben of me dat lukt. De overstap
naar een andere uitgeverij heeft me wel goed gedaan, vooral omdat bij mijn
nieuwe uitgeverij, Anthos, meer deskundigheid zit over het genre waar ik in
schrijf. Het is gewoon prettig om in zo’n omgeving te werken.
Je vorige boek Schone Handen was je grootste verkoopsucces tot nu toe. Ook Weerzin stond een aantal weken in de bestseller 60. Heeft dit succes te maken met je nieuwe uitgever, ben je zelf beter gaan schrijven?
Ik denk dat mijn nieuwe uitgever beter in staat is om mijn boeken goed te promoten. Anthos heeft ook bij de boekhandel een uitstekende ingang voor thrillers en dat helpt. Als je boeken niet goed in de boekhandel liggen, worden er meestal ook minder van verkocht. Verder heeft mijn nieuwe redacteur een heel goed gevoel voor het soort boeken dat ik wil schrijven, en ik voel me door haar dus uitstekend gesteund. Ten slotte denk ik wel dat ik ondertussen ook weer professioneler ben geworden als schrijver. Dat heeft zich zeker uitbetaald in Schone handen en Weerzin.
Foto's: Merlijn Doomernik (gebruikt met toestemming)
Kijk hier voor een eerder interview van Kim Moelands met René Appel
Voor de columns van René Appel voor Ezzulia | kijk hier
Kijk hier voor recensies van de boeken van René Appel
Op het forum van Ezzulia is een speciaal topic over de boeken van René Appel | kijk hier
Weerzin
Auteur: René Appel
Uitgeverij Anthos
ISBN: 978 90 414 1155 6
Paperback
Prijs: 19,95
Hotelmanager Niels Hulzeboom is
gelukkig getrouwd, maar als hij hopeloos verliefd wordt op zijn nieuwe
assistente zet hij alles op het spel. Bovendien zijn er financiële problemen
rond het hotel die de crisis verergeren. Hij raakt verstrikt in emotionele
conflicten en zakelijke ruzies. Dan begaat hij een fatale fout.
Wil je reageren op dit interview?
Dat kan op het forum van Ezzulia, waar een apart topic is aangemaakt voor de discussie over de boeken van René Appel.
Kijk
hiervoor op ons boekenforum.
Interviews
Op Ezzulia staan veel interviews en iedere week komen daar weer nieuwe bij. Kijk hier voor het overzicht van Kort & Krachtig en hier voor de grotere interviews.