Interviews
Op Ezzulia staan veel interviews en iedere week komen daar weer nieuwe bij. Kijk hier voor het overzicht van Kort & Krachtig en hier voor de grotere interviews.
Ezzulia Interview:
René Appel
Door: Kim Moelands
13 november 2007 | Nadat zijn thrillers jarenlang verschenen bij uitgeverij Bert Bakker/Prometheus, stapte René Appel onlangs over naar uitgeverij Anthos. Na twintig jaar trouwe dienst een opmerkelijke switch. Met het recent verschenen Schone Handen moet blijken in hoeverre zijn nieuwe werkgever in staat zal zijn het succes van de auteur naar een hoger niveau te tillen. De eerste voortekenen lijken echter gunstig voor Appel, want zijn nieuwe thriller slaat zeer goed aan bij het publiek. Voor Kim Moelands voldoende aanleiding om eens een aantal vragen op René Appel af te vuren.
"IK DENK DAT GEORGANISEERDE INFILTRATIE VAN DE CRIMINELE WERELD EEN GOEDE ZAAK ZOU ZIJN"
Je nieuwste boek Schone
Handen speelt zich af in het criminele circuit. Heb je inspiratie opgedaan voor
dit verhaal door de zaak Holleeder en de liquidaties in Amsterdam? Wat was je
specifieke inspiratiebron?
"De eerste inspiratiebron had te maken met de moord op Cor van Hout, samen met
Holleeder verantwoordelijk voor de ontvoering van Heineken en zijn chauffeur. Ik
vroeg me af hoe het leven van de vrouw van Van Hout eruit zag, en dan vooral wat
ze vond van de handel en wandel van haar echtgenoot. Hoe legde ze aan de
kinderen uit hoe papa het geld verdiende, wat zou ze zeggen tegen andere ouders
van kinderen op dezelfde school. Die eerste inspiratiebron koppelde ik aan het
idee dat sommige mensen kiezen voor een ander soort leven dan ze tot nu toe
hebben geleid, ze zoeken een nieuwe toekomst, een nieuwe uitdaging of wat dan
ook. Zo kan een hooggekwalificeerde ITC-medewerkster bijvoorbeeld besluiten om
in een dierenasiel te gaan werken."
Kun je wat meer vertellen over de research
die je voor Schone Handen hebt gedaan? Heb je bijvoorbeeld ook echt gepraat met
vrouwen van criminelen of criminelen zelf of heb je alleen ‘desktop’research
gedaan?
"De meeste research heb ik in feite al gedaan ver voor ik aan een boek
begin; dat geldt ook voor Schone Handen. Die research is gebaseerd op het volgen
van de actualiteit in kranten en op de televisie. Dat doe ik tamelijk fanatiek.
Daarnaast is het een kwestie van lezen en met mensen praten. Dat heb ik niet
gedaan met vrouwen van criminelen of criminelen zelf. Ik ben toch altijd bang
dat ze geen eerlijke informatie geven, of terughoudend zijn, simpelweg omdat ze
niet willen dat bepaalde dingen in de openbaarheid komen. En waarom zouden ze
überhaupt met thrillerauteur René Appel willen praten? Ik heb wel veel gehad aan
het boek Maffia marriage; my story van Rosalie Bonnano, die getrouwd was
met Bill Bonanno, lid van de maffiafamilie Bonanno. Zij wilde ook uit het
misdaadleven stappen, terwijl haar echtgenoot dat absoluut niet kon toestaan.
Wat ik ook altijd doe voor ik aan een boek begin te schrijven, is naar de
plekken toegaan die een rol spelen in het verhaal. Daar loop ik verschillende
keren rond, ik ga op terrasjes zitten, kijk in winkels enz. Niet om dat allemaal
te gebruiken, maar om gevoel te krijgen voor de sfeer van een buurt."
Crimineel Eddie is niks zonder zijn vrouw
Sylvia. Ben jij het eens met de uitdrukking ‘achter elke succesvolle man staat
een sterke vrouw’ en denk jij dat dit ook opgaat voor topcriminelen? Spelen
vrouwen in dit circuit een belangrijke rol? Kunnen topcriminelen zich handhaven
doordat ze verzorgd worden door hun vrouwen of kunnen zij zich prima zelf
redden?
"Of inderdaad achter elke succesvolle man een sterke vrouw staat, zou ik
niet direct durven zeggen. Holleeder is misschien al een tegenvoorbeeld, en
Endstra was dat tot op zekere hoogte ook. Maar het is waarschijnlijk wel zo dat
iemand als Eddie, van wie ik bewust geen topcrimineel heb gemaakt, een krachtig
thuisfront nodig heeft. Dat is zijn uitvalsbasis. Bovendien heeft hij zelf het
idee dat een man zonder vrouw en kinderen thuis minder waard is, zeker als ze
bij hem zijn weggelopen."
Jij bent een succesvolle schrijver. Kun je
wat meer vertellen over de sterke vrouw achter René Appel en welke belangrijke
bijdrages ze levert aan je boeken?
"Dat is wel een erge privé-vraag! Laat ik dit zeggen: ik ben gelukkig
getrouwd, mijn vrouw heeft als educatief uitgever een interessante baan, en ik
zou me ook niet kunnen voorstellen dat ik een vrouw zou hebben die alleen (of
vooral) huisvrouw was. Onze belangstellingen overlappen elkaar voor een groot
deel, dus we hebben altijd iets om over te praten. Dat geldt dus niet voor
sport. Ik ben daarin wel geïnteresseerd en zij niet of nauwelijks. Ze levert een
belangrijke bijdrage aan mijn schrijven, vooral doordat ze er is, en ook
omdat we redelijk vaak praten over boeken, literatuur enz. Aan een feitelijk
boek levert ze over het algemeen alleen een bijdrage als ik nog bezig ben met
een nieuw idee te spelen, waar we dan over praten. En als de eerste versie af
is. Zij is dan de eerste die het leest, en die commentaar levert, waar ik
meestal veel aan heb."
Welk karakter in het boek was het leukst om
over te schrijven en welk karakter is in Schone Handen je absolute favoriet en
waarom?
"Sylvia is natuurlijk mijn absolute favoriet. Het gaat om haar, om haar
ambitie om zich los te maken van een leven dat ze niet meer wil en dat ze vooral
ook voor haar kinderen niet meer wil. Ze groeit in het boek van een tamelijk
onderworpen vrouw naar een krachtige, ondernemende persoonlijkheid.
Eddie was het leukste om over te schrijven. Ik heb van hem zo’n wat pochende, ad
remme Amsterdamse blaaskaak gemaakt. Zo’n scène als hij wordt aangehouden door
de politie omdat hij te hard rijdt (en ook nog mobiel aan het bellen is), is
heerlijk om te schrijven, vooral als ik Eddie dan laat zeggen: ‘Ach man, ga toch
boeven vangen!’"
Crimineel Eddie doet veel dingen die het
daglicht niet kunnen verdragen maar hij glipt steeds door de mazen van de wet.
Wat vind je daarvan en hoe kijk jij aan tegen het rechtssysteem in Nederland?
"Ik probeer als schrijver geen morele oordelen te hebben over de mensen in
mijn verhalen. Lezers moeten zelf maar gevolgtrekkingen maken en kiezen wie ze
sympathiek of antipathiek vinden. Uiteindelijk is Eddie ook maar een schlemiel
die in de criminele wereld hoger wil grijpen dan hij eigenlijk kan. Over het
rechtssysteem in Nederland heb ik alleen een lekenoordeel. Het lijkt me
redelijk, maar er blijft natuurlijk nog veel te wensen over."
Heb je ideeën over verbeteringen van het
rechtssysteem?
"Ik denk dat goed georganiseerde infiltratie van de criminele
wereld (zoals na de IRT-affaire verboden werd) een goede zaak zou zijn. De
voordelen wegen volgens mij op tegen de nadelen."
Crimineel Eddie belooft keer op keer
beterschap aan zijn vrouw met betrekking tot zijn criminele activiteiten. Denk
jij dat het mogelijk is voor een crimineel om echt uit het wereldje te stappen
en een ‘brave burger’ te worden?
"Voor iemand als Eddie is dat volgens mij nauwelijks mogelijk. Hij heeft
geen vak, hij kan afgezien van zijn criminele activiteiten eigenlijk niets, hij
is gewend aan een nogal luxueuze levensstijl, hij is gewend met criminelen om te
gaan, en misschien het belangrijkste: voor zichzelf vindt hij het
gerechtvaardigd om zo’n crimineel leven te leiden. Hij stelt absoluut geen
morele vragen."
In het boek wordt een aantal keer het
programma De Gouden Kooi aangestipt. Hoe kijk jij tegen dergelijke programma’s
aan?
"De Gouden Kooi is voor mij ranzige reality tv, maar als tijdsverschijnsel is
het weer interessant en veelbetekenend. Ik noem overigens ook zo’n programma
omdat Sylvia eigenlijk ook in een soort Gouden Kooi leefde, waar ze uit wilde
breken..."
Je hebt al heel wat thrillers op je naam
staan, welk van die boeken is jouw eigen favoriet en waarom?
"Het is moeilijk om een favoriet te noemen. Zoiets vraag je ook niet aan ouders
met een stel kinderen. Wat is je favoriete kind? Elk kind heeft wel iets
bijzonders, en dat is met mijn boeken ook zo. Vaak is het laatste boek mijn
favoriet, nu dus Schone Handen. Maar als ik met het mes op de keel plus een
pistool op de slaap een favoriet onder de achttien boeken zou moeten noemen, dan
is dat Geweten, dat in 1996 verscheen. Dat is mijn meest ambitieuze
thriller, grotendeels spelend in een tijd die ik zelf niet bewust heb meegemaakt
(vlak na de Tweede Wereldoorlog). Bovendien had ik vanaf mijn eerste boek (Handicap
uit 1987) zin om het verhaal te vertellen dat uiteindelijk Geweten is
geworden."
Welk karakter in al je
boeken lijkt het meeste op jou? En waarom? Wat zijn de overeenkomsten en wat de
verschillen?
"Veel van de karakters in mijn
boeken hebben wel iets van mij, zonder dat ze echt op mij lijken. Ik herken me
bijvoorbeeld deels in Sylvia uit Schone Handen, zoals haar ambitie om iets van
haar leven te maken, de zorg voor haar kinderen. Maar er zit ook wel een stukje
van mij in Eddie, bijvoorbeeld het driftige, boze als er iets mis gaat."
Heb je wel eens
overwogen om een thrillerserie te schrijven?
"Ik heb het wel eens overwogen,
maar die overweging heb ik heel snel als het ware in de prullenbak laten
verdwijnen. Ik vind het namelijk juist leuk om steeds over nieuwe mensen in
nieuwe situaties te schrijven. Zo’n politie-inspecteur die steeds weer
terugkomt… nee, niks voor mij. Zo’n persoon wordt ook al snel een cliché
(gescheiden, te veel drinken, ruzie met z’n kinderen, enz.)."
Je waagt je inmiddels
ook aan scenarioschrijven. Je bent bezig met een scenario dat is gebaseerd op je
boek Tweestrijd en hebt ook een aflevering geschreven voor Grijpstra en de Gier.
Is schrijven voor film/televisie een compleet andere tak van sport? Wat zijn de
overeenkomsten en wat de verschillen?
"Het schrijven voor film/televisie
is vooral anders doordat je daarin ook met beelden een verhaal vertelt. Verder
kan je in die visuele wereld veel korte scènes gebruiken (soms maar van enkele
seconden), die elkaar dynamisch opvolgen. In een boek heb je daarentegen weer
veel meer ruimte om je karakters wat diepgang te geven, bijvoorbeeld via hun
overwegingen. Er is ook meer kans op ontwikkeling van die karakters en daarmee
van het hele verhaal."
Wat vind je leuker: het
schrijven van een boek of van een scenario? Waarom ben je begonnen met
scenarioschrijven? Was van het schrijven van boeken de uitdaging een beetje af?
Heb je nog meer ambitieuze plannen voor je carrière?
"Het is leuk om beide naast elkaar
te doen. Momenteel ben ik – samen met een jonge, relatief beginnende
filmproducent en regisseur – bezig om van mijn boek De Derde Persoon een
filmscenario te maken, misschien voor een low budget- of zelfs no budgetfilm. Ik
heb trouwens nog lang niet genoeg van het schrijven van boeken. Maar of ik naast
die twee takken van sport – boeken en scenario’s – nog iets anders zou willen
doen? Ik denk het niet. Mijn leven is nu vol genoeg, en ik wil ook tijd
overhouden om zelf boeken te lezen, films te zien, naar sport te kijken (zelf
een beetje te beoefenen) en andere leuke dingen te doen."
Het is al weer een
aantal jaar geleden dat je laatste kinderboek verscheen. Ben je van plan om nog
eens een kinderboek te schrijven? Zo ja, hoe concreet zijn je plannen?
"Nee, voorlopig heb ik geen plannen
voor een kinderboek. Ik heb wel een idee voor een jeugdboek in mijn hoofd (voor
de categorie 12-15 jaar ongeveer), maar of ik dat ooit zal schrijven, is de
vraag."
Schone Handen is je
eerste boek bij uitgeverij Anthos. Waarom heb je voor deze uitgever gekozen en
hoe is de samenwerking bevallen?
"Ik wilde sowieso eens naar een andere uitgeverij, na 20 jaar
Prometheus/Bert Bakker. Simpelweg om te zien of het gras ergens anders groener
zou zijn. Anthos heeft ook veel meer expertise op thrillergebied in huis, zowel
op redactioneel niveau als op het gebied van marketing en promotie. Tot nu toe
ben ik bepaald niet in hen teleurgesteld. Integendeel, ik heb het idee een
uitstekende stap te hebben gezet."
Ben je al weer bezig
met een nieuwe thriller en zo ja kun je daar al iets over vertellen?
"Ik ben bezig met het uitwerken
van een nieuw idee. Binnenkort ga ik weer stappen zetten ten behoeve van de
noodzakelijke research. Het boek speelt zich in ieder geval niet deels af in het
criminele milieu (zoals Schone Handen en mijn voorlaatste boek, Los Geld), maar
verder wil ik er liever niets over loslaten. Op dat punt ben ik namelijk nogal
bijgelovig. Ik heb het idee dat de motivatie om het boek te schrijven zal
wegebben als te veel mensen op voorhand weten waar het over zal gaan."
Schone Handen
Auteur: René Handen
Uitgever: Anthos
ISBN: 978 90 414 1154 9
Prijs: 19,95
Sylvia en Eddie hebben samen twee kinderen. Ze wonen in een groot pand in Amsterdam- Zuid en het ontbreekt hen aan niets. Er is één levensgroot probleem: het vele geld dat Eddie binnenbrengt is crimineel geld. Sylvia heeft zijn activiteiten altijd geaccepteerd, maar haar geweten begint te knagen. Na enkele bedreigende confrontaties is het haar duidelijk dat ze met haar kinderen bij Eddie weg moet. Maar ze beseft ook dat hij haar niet zomaar zal laten gaan. Ze weet immers te veel.
Schone Handen is een huiveringwekkend spannend verhaal over een vrouw die het heft in eigen hand wil nemen. Als haar leven daarvoor op het spel komt te staan, moet zij willens en wetens beslissingen nemen met levensgrote consequenties.
Kijk ook op: http://www.reneappel.nl/
Wil je reageren op dit
interview?
Dat kan op het forum van Ezzulia, waar een apart topic is aangemaakt
voor reacties op dit interview. Of voor een discussie over de boeken
van René Appel.
Kijk
hiervoor op ons boekenforum.