Skip to: site menu | section menu | main content
Door Kim Moelands | Ezzulia.nl
4 november 2007 | Addy Kaiser is journaliste, mediadeskundige en wetenschapper. Ze begon haar journalistieke carrière bij Het Vrije Volk en werkte later bij Het Parool, de CPNB en het weekblad Televizier. Kaiser is gepromoveerd in de sociale wetenschappen en heeft jarenlang massacommunicatie gedoceerd aan de Universiteit van Utrecht. Ze heeft in het bestuur gezeten van de Stichting Vrouw en Media en heeft met succes de Wijnacademie (de hoogste opleiding op het gebied van wijn in Nederland) afgerond; sindsdien mag ze zich vinoloog – gediplomeerd wijnproever – noemen.
Op zeventigjarige leeftijd debuteerde Addy Kaiser in 2006 als thrillerauteur met Yquem, welke later deze maand met Wijnoffer een vervolg zal krijgen. In beide boeken staat de journaliste Esther van Leeuwen centraal. Kim Moelands sprak met de auteur en wist haar onder andere een heerlijk recept te ontfrutselen.

Zou u om te beginnen iets over u zelf willen vertellen aan de lezers van Ezzulia?
Mijn eerste thriller Yquem is verleden jaar uitgegeven toen ik net 70 was geworden. Ik ben dus van 1936. Ik ben na het afronden van de HBS op mijn negentiende begonnen in de dagbladjournalistiek en heb daarna gewerkt bij de CPNB waar ik de uitgeverij deed en daarna heb ik gewerkt bij het televisieblad Televizier. In die periode heb ik een flink aantal boeken vertaald, voornamelijk detectives, maar ook enkele semi-wetenschappelijke werken. In 1970 ben ik politicologie gaan studeren aan de UVA en in 1985 ben ik gepromoveerd op het proefschrift ‘Haagse journalistiek. Een empirisch onderzoek naar de relatie tussen journalisten en parlementariërs’. Ik heb als docent massacommunicatie gewerkt bij de Universiteit van Utrecht en daarna heb ik tien jaar speeches geschreven voor het ministerie van Sociale Zaken en daar ook les gegeven in het houden van speeches en presentaties. In die periode vertaalde ik ook boeken over wijn.
Wat heeft u geïnspireerd tot het schrijven van Wijnoffer?
Toen ik 65 was moest ik
ophouden met werken, maar ik heb een hekel aan ledigheid en besloot
thrillers te gaan schrijven. Voor die tijd schreef ik een aantal scripts
voor de semi-professionele toneelgroep Agatha Producties, waarin ik ook
speel. Eerlijk gezegd wou ik vanaf mijn vierde toneelspeelster worden, maar
voor de toneelschool hadden mijn ouders geen geld.
De uitgever van A.W. Bruna suggereerde dat het interessant zou zijn als ik
voor mijn boeken gebruik zou maken van mijn kennis als vinoloog. Dus je zou
kunnen zeggen dat uitgever Steven Maat van A.W. Bruna mij heeft geïnspireerd
om over wijn te schrijven.
In het boek staan veel gedetailleerde beschrijvingen van plaatsen etc. Bent u in het dagelijks leven iemand die alles om zich heen zorgvuldig absorbeert en observeert? Zo ja, was u al zo opmerkzaam voordat u boeken ging schrijven of is het juist door het schrijven gekomen?
Ja, ik ben zo iemand die in het dagelijks leven alles om me heen zorgvuldig absorbeert en observeert en dat komt gewoon omdat ik al zo jong begon als journalist. Wat ik verder ook allemaal heb gedaan: eenmaal journalist altijd journalist en observeren en absorberen is des journalists.

Journaliste Esther in Wijnoffer doet onderzoek voor haar boek door met mensen te praten en naar Frankrijk af te reizen. Kunt u vertellen welk onderzoek u voor Wijnoffer hebt gedaan? Bent u bijvoorbeeld ook naar Frankrijk afgereisd, heeft u mensen geïnterviewd etc.?
Ik ben wetenschapper en daarom onderzoeker. Het doen van onderzoek vind ik een van de leukste dingen aan het maken van een boek, veel leuker dan het schrijven. Dat is een vermoeiende bezigheid. Dus veel heerlijke tijd is gaan zitten in het doen van onderzoek naar de juiste combinaties van wijnen en eten, naar schilderijen en naar de Lanquedoc-Roussillon, kortom naar alles wat in het boek de revue passeert. Ik ben naar Frankrijk geweest en heb daar een plek uitgezocht waar de in het boek voorkomende wijngaard van de familie Besançon zou kunnen liggen. De wijngaard Mas des Dames heb ik niet bezocht maar ik heb de wijnmakers ervan wel gesproken.
In Wijnoffer is veel aandacht besteed aan leuke Franse dorpjes. Zijn al deze beschrijvingen waarheidsgetrouw? Heeft u iets speciaals met Frankrijk?
De beschrijvingen van de Franse dorpjes zijn uiteraard waarheidsgetrouw en onder meer tot stand gekomen met behulp van vrienden die elk jaar naar het in het boek voorkomende plaatsje Sauve gaan. Ik ben daar ook geweest. Ik heb verder niets speciaals met Frankrijk, afgezien van de wijnen, maar dat zou je ook over Spanje en Italië kunnen zeggen. Overigens houd ik meer van Spanje dan van Frankrijk.
Wijn en lekker eten zijn in Wijnoffer als een smeuïge saus over het verhaal gegoten. Hoe belangrijk is lekker eten en drinken voor u? Bent u een zogehete Bourgondiër?
Lekker eten en drinken is zeer belangrijk
voor mij, maar ik vind het vooral van belang dat je bij een bepaalde wijn een
bepaald gerecht uitzoekt. Zo ga ik altijd te werk en niet andersom zoals de
meeste mensen doen. Het zijn van een Bourgondiër kan ik me helaas niet
permitteren, gezien het feit dat ik al aankom als ik alleen nog maar naar eten
kijk.
Er is onlangs weer een discussie op gang gekomen over de term literaire thriller. Ook op uw boek prijkt deze term op de cover. Wat is voor u een literaire thriller? Vindt u deze term passen bij Wijnoffer en waarom of ziet u het meer als een ‘verkooptruc’ van de uitgever?
De nieuwerwetse aanduiding Literaire thriller is inderdaad een verkooptruc van de uitgever en slaat nergens op. Ook de term psychologische thriller niet. Met deze term krijg je inderdaad van die onverkwikkelijke discussies zoals onlangs in het NRC Handelsblad, met als sluitstuk een bijdrage van ik meen Arie Storm (hou me ten goede) die schreef dat misdaadboeken de zuiverste pulp zijn. Maar ik denk dat het goed verkoopt. De literaire thriller bestaat niet. Voor mij is literatuur: schrijven zoals bovengenoemde schrijvers doen. Maar een crimi kan heel goed geschreven zijn. Gewoon een lekker leesboek en dat vindt veel lezers en dus kopers. Het leuke van crimi’s vind ik dat als ze goed zijn, ze de lezer een beeld geven van de maatschappij waarin ze leven.
Wat voor soort boeken leest u zelf graag? Wie zijn uw favoriete auteurs en waarom?
Ik lees uiteraard veel misdaad, maar ik hou niet van wreedheden en snijpartijen, hoewel ik voor mijn boeken wel een cursus forensic science bij de UVA heb gevolgd. Dat was echter alleen om te weten hoe je bloedspatten kunt interpreteren. Wat de misdaad betreft lees ik voornamelijk Engelse en Amerikaanse auteurs, in de oorspronkelijke taal. Vroeger las ik uiteraard Dashiell Hammett en Raymond Chandler. Favorieten in dit genre zijn vooral de dames: Donna Leon, Patricia Highsmith, Nicci French en Elizabeth George, hoewel teveel ook gaat vervelen.
Maar mijn liefste hedendaagse auteurs zijn bij voorbeeld Philip Roth, Ian McEwan, John Irving, Margaret Atwood, André Brink en J.M. Coetzee. Waarom is moeilijk te zeggen. Wellicht omdat ze situaties en de daarbij wel of niet horende gevoelens zo trefzeker op papier weten te zetten. Dat kan bijvoorbeeld Remco Campert ook. Mulisch veel minder. Kortom: deze vraag kan ik eigenlijk niet beantwoorden. Eigenlijk lees ik teveel om op te noemen. Ik lees bijvoorbeeld op dit moment het boek Uit liefde voor het leven van Benoîte Groult en dat gaat over de oudere medemens en haar of zijn problemen, over mij dus.
Nu ik het lijstje overzie valt me op dat er bij de literatuur maar één vrouw zit. Schande over mij, maar het is niet anders. Hoewel ik ook veel Nederlandse literatuur lees, ook van vrouwen, treft het me niet zoals die van bovengenoemde auteurs.

Heeft u altijd al de ambitie gehad om een boek te schrijven of is dat verlangen pas op latere leeftijd gekomen?
Ik heb altijd de ambitie gehad een boek te
schrijven. Op mijn negende deed ik al mee aan opstelwedstrijden van de radio. Je
kreeg dan een aantal woorden op en moest daarom heen een verhaal schrijven. Ik
werd altijd genoemd als een van de besten. Ik heb voor de journalistiek gekozen
in plaats van voor het schrijverschap, vooral omdat ik altijd mijn eigen brood
wilde verdienen en je wel heel goed moet zijn om van je royalty’s te kunnen
leven. Ik ben godzijdank nooit financieel afhankelijk geweest van mijn
geliefden. Op mijn vijfenzestigste had ik AOW en pensioen en toen heb ik met een
aantal vrienden een schrijfcursus gevolgd en ben ik een boek gaan schrijven.
In Wijnoffer staan veel beschrijvingen van recepten. Komen die uit uw eigen keuken?
De meeste recepten heb ik wel zelf bedacht, of liever: er zit altijd een eigen touch aan. Maar er zijn zoveel kookboeken dat je soms denkt dat je iets hebt verzonnen en dan blijkt dat velen voor jou dat ook al kookten. Wat ik wel heb gedaan, is dat ik iedere combinatie: wijn en gerecht heb uitgeprobeerd.
Heeft u speciaal voor de lezers van Ezzulia een lekker recept met wijnadvies?
Als thrillerschrijver lijkt mij een wijn en een recept uit Sicilië gepast. De wijn is een rode Terre de Ginesta van de Siciliaanse druif Nero d'Avola, een druif die complexe, rijke wijnen maakt die goed kunnen ouderen. De Terre de Ginesta heeft een intense kleur en een neus van zwarte kersen en bosbessen. We eten er een kip op Siciliaanse wijze bij waarvoor, uitgaande van 4 personen, nodig is een scharrelbraadkip in vier stukken, 1 ui, 2 teentjes knoflook, olie, 1 dl droge witte wijn, 6 tomaten, 100 g zwarte olijven, peper en zout. De stukken kip bruinbraden in goede olijfolie (uiteraard Italiaanse). In een andere diepe braadpan ui en fijngesneden knoflook zachtjes in olijfolie goudgeel bakken, kip erbij, wijn erbij en daarna de ontpitte olijven en de van zaadjes en moes ontdane in vieren gesneden tomaten. De hele zaak opnieuw aan de kook brengen, zout en peper erbij, vuur temperen en het gerecht ongeveer een half uur zachtjes laten pruttelen. Kook er spaghetti of tagliatelle bij op uw eigen manier.
Foto Addy Kaiser: Rien Bazen (gebruikt met toestemming)
Wijnoffer
Auteur: Addy Kaiser
Uitgever: A.W. Bruna
ISBN: 987 90 229 9208 1
Prijs: 19,95

WIJNOFFER:
Esther van Leeuwen is journaliste en schrijfster. Voor haar nieuwe thriller grijpt zij terug op een ingrijpende gebeurtenis uit haar jeugd. Achttien jaar geleden was haar vriendin Petra met haar Franse vriendje Emile, de zoon van een wijnboer, aan het zeilen op het IJsselmeer, toen ze plotseling overboord sloeg. Haar lichaam werd nooit teruggevonden. Esther gaat er voor haar verhaal van uit dat Petra haar eigen dood in scene heeft gezet. Wanneer een vriend die aar helpt bij het schrijven onverwachts sterft, reist Esther af naar Frankrijk. Op de wijngaard van de familie van Emile hoopt zij antwoorden te vinden op haar vele vragen...
Kijk voor meer over Addy Kaiser op:
De Boekenplank
Wil je reageren op dit
interview?
Dat kan op het forum van Ezzulia, waar een apart topic is aangemaakt
voor de discussie over Wijnoffer van Addy Kaiser.
Kijk
hiervoor op ons boekenforum.
Op Ezzulia staan veel interviews en iedere week komen daar weer nieuwe bij. Kijk hier voor het overzicht van Kort & Krachtig en hier voor de grotere interviews.